ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin ziyareti kapsamında gerçekleştirilen üst düzey temaslarda Tayvan konusu gündemin en kritik başlıklarından biri oldu. Çin devlet medyasına göre Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Trump ile yaptığı görüşmede Tayvan’ın iki ülke ilişkilerindeki en hassas mesele olduğunu söyledi.
Şi Jinping, “Tayvan sorunu Çin-ABD ilişkilerindeki en önemli meseledir” ifadelerini kullanırken, konunun yanlış yönetilmesi durumunda iki ülkenin karşı karşıya gelebileceğini hatta çatışma riskinin doğabileceğini belirtti. Çin lideri, bunun tüm Çin-ABD ilişkilerini tehlikeli bir sürece sürükleyebileceği uyarısında bulundu.
Gözler Washington’un Tayvan Politikasında
Uluslararası ilişkiler uzmanları, Pekin yönetiminin görüşmeler sırasında Washington’a Tayvan’a yönelik silah satışlarının durdurulması yönünde baskı yapmış olabileceğini değerlendiriyor.
ABD yönetimi Aralık 2025’te Tayvan ile yaklaşık 11 milyar dolarlık yeni bir silah anlaşmasına imza atmış, karar Çin’in sert tepkisine yol açmıştı.
Öte yandan ABD Kongresi’nden iki partili bir grup senatör, Başkan Trump’a gönderdikleri mektupta Tayvan’a verilen desteğin açık şekilde sürdürülmesi çağrısında bulundu. Senatörler, Çin ile yürütülen ekonomik müzakerelerde Tayvan’ın pazarlık konusu yapılmaması gerektiğini vurguladı.
Trump ise daha önce yaptığı açıklamada, Şi Jinping’in Tayvan’ı Çin’in ayrılmaz bir parçası olarak gördüğünü belirterek, “Ne yapacağı ona kalmış” ifadelerini kullanmıştı.
Çin-Tayvan Geriliminin Temeli 1949’a Uzanıyor
Tayvan ile Çin arasındaki siyasi ayrışmanın kökeni 1949’daki Çin İç Savaşı’na dayanıyor. Mao Zedong liderliğindeki komünist güçlerin savaşı kazanmasının ardından, Chiang Kai-shek ve destekçileri Tayvan’a çekilerek burada sürgün hükümeti kurdu.
Bugün Tayvan fiilen bağımsız bir yönetim yapısına sahip olsa da uluslararası arenadaki resmi statüsü tartışmalı olmayı sürdürüyor. Tayvan’ı resmi olarak tanıyan ülke sayısı sınırlı kalırken, Pekin yönetimi ülkelerin aynı anda hem Çin hem Tayvan ile resmi diplomatik ilişki kurmasına karşı çıkıyor.
Ada yönetiminde bağımsızlık yanlısı siyasi çizgi iktidarda bulunurken, muhalefet ise Çin ile daha yakın ilişkiler kurulmasını savunuyor.
Siyasi gerilimlere rağmen iki taraf arasındaki ekonomik ilişkiler büyümeye devam ediyor. Tayvan’ın Çin’deki yatırımlarının 1991-2021 döneminde yaklaşık 193,5 milyar dolara ulaştığı belirtiliyor.
