Pelvik taban işlev bozukluklarının tedavisinde cerrahi olmayan prosedürler tercih edildiğinde hastaya en uygun metodun belirlenmesinin değerine dikkat çeken Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof. Dr. Deniz Evcik, ‘Biofeedback cihazlarının’ hastaya görsel, işitsel ihtarlar vererek, kaslarının yanlışsız kasıp kasmadığını daha güzel anlatan, gösteren ve öğreten özel aygıtlar olduğunu tabir etti. Evcik, “Bu aygıtlar ‘intravajinal’ dediğimiz vajen içerisine uygulanabildiği gibi hastanın hiç soyunmasına gerek kalmadan oturduğu yerden bilgisayar ekranı ile ‘bu hareketi ne kadar hakikat yapıp, yapamadığını’ ölçebildiğimiz aygıtlarla da yapılabilmektedir” dedi.
İnanç Çayyolu Sağlıklı Hayat Kampüsü’nde ‘Pelvik Taban Rehabilitasyonunda Şimdiki Uygulamalar’ aktifliği düzenlendi. Aktifliğe, bayan hastalıkları ve doğum uzmanları ile fizikî tıp ve rehabilitasyon uzmanları ile fizyoterapistler katıldı. Aktiflik kapsamında İtimat Hastanesi Fizikî Tıp ve Rehabilitasyon Kısmı Prof. Dr. Deniz Evcik ve fizyoterapist Nazlı Büşra Ciğercioğlu, pelvik taban rehabilitasyonunda aktüel uygulamalar ve yeni teknolojiler ile ilgili sunum yaptı. Prof. Dr. Evcik, leğen kemiğinin (pelvis) iç kısmını örten ve leğen kemiği içinde bulunan idrar torbası (mesane), rahim, yumurtalık ve kalın bağırsağın son kısmı olan rektumun olağan misyonlarını yapabilmesi için bir hamak üzere takviye oluşturan kas ve bağ dokusundan oluşan katmana pelvik taban denildiğini söyledi. Evcik, pelvik taban işlev bozukluklarında bir sorun ortaya çıktığı vakit o bölgede yer alan organların aşağı gerçek sarkmasına, kronik pelvik ağrılarının olmasına ve idrar kaçırma durumlarının yaşanmasına yol açtığını kaydetti. Evcik, bu duruma bilhassa yük taşıma, hapşırma ya da öksürmeyle ortaya çıkan idrar kaçırma olayları ile karşı karşıya kalındığını tabir ederek, “Bunun bir yaşlı hastalığı olduğu düşünülürken aslında artık genç bayanlarda, doğum ve menopoz sonrasında, hormonal değişimle; erkeklerde prostat operasyonlarından sonra da olabilir. Bu oradaki kaslarımızın yapısındaki bozulmayla alakalı bir durum ve her vakit karşımıza çıkabilir. Son yıllarda bilhassa çok sık olduğunu görüyoruz. Bunun en büyük nedenlerinden biri doktorlarımızın hem de hastalarımızın bu mevzudaki farkındalığının artması olduğunu düşünüyorum” diye konuştu.
Prof. Dr. Evcik, pelvik taban işlev bozukluklarının belirtisinin bilhassa idrar kaçırma olduğunu söyleyerek, “Bazen de ansızın idrarını tutamama halinde olabiliyor. Organ sarkması olabilir. Ağrılı adet görme, cinsel işlev bozukluğu, ağrılı cinsel bağlantı ve bazen de pelvik tabandaki kaslarının çok kasılmasıyla karşımıza gelebiliyor. Kasımızın uygun çalışmadığı, bağlarımızın gevşediği her yaşta ve şartta işlev bozukluğu ile karşılaşabiliyoruz” dedi.
‘EN UYGUN METODUN BELİRLENMESİ DEĞER TAŞIYOR’
Prof. Dr. Evcik, kıymetli olanın pelvis (yanlarda ve önde iki kalça kemiği, geride sakral kemik ve koksigeal kemiğin birleşmesi) alt tarafta yer alan kaslarının güçlendirilmesi olduğunu söyledi. Güçlendirmeyi yaparken bireye özel bir program çizildiğini tabir eden Evcik, şunları kaydetti:
“Kadın hastalıkları doğum uzmanı, üroloji uzmanı ya da mevzuyla bağlantılı öbür doktorlarla ve konusunda tecrübeli uzman fizyoterapistlerle birlikte multidisipliner bir biçimde çalışıyoruz. Tedavide bu bölgedeki kasları güçlendirmemiz için olmazsa olmaz idman uygulamalarımız var. Bu antrenman uygulamalarının başında ‘Kegel’ dediğimiz idmanlar gelmektedir. Pelvik taban işlev bozukluklarının tedavisinde bugün için önerilen birinci basamak tedavi pelvik taban rehabilitasyonudur. Artık günümüzde artık daha teknolojik aygıtlar vardır. Bu aygıtlar için hastaya en uygun metodun belirlenmesi değer taşımaktadır. Buda kişiyi muayene ederek kas gücünün belirlenmesi ve kas gücü zayıfsa manyetik alan tedavisi, kas gücü aşikâr bir kıymetin üzerinde ise biofeedback uygulamalarına yönlendirilmesi ile şahsa özel program biçiminde hazırlanmaktadır. Buradaki aygıtların başında ‘Biofeedback Cihazları’ dediğimiz hastaya görsel, işitsel ihtarlar vererek, kaslarını yanlışsız kasıp kasmadığını daha düzgün anlatan, gösteren ve öğreten özel aygıtlar gelmektedir. Bu aygıtlar ‘intravajinal’ dediğimiz vajen içerisine uygulanabildiği ve bizim hastanemizde olduğu üzere hastanın hiç soyunmasına gerek kalmadan oturduğu yerden bilgisayar ekranı ile birlikte ‘bu hareketi ne kadar gerçek yapıp, yapamadığını’ ölçebildiğimiz aygıtlarla da yapılabilmektedir. Tabi bu hasta konforu açısından çok büyük bir rahatlıktır. Bu aygıt şu an için özel dalda bulunmadığını lakin hastaların tedaviye ahenginin çok daha rahat sağladığımız bir prosedür olduğunu belirtti. Bir öteki tedavi prosedürü manyetik alan koltuğudur. Hastamızın kas gücü muhakkak bir seviyenin altında ise, tercih etmekteyiz. Burada da hasta oturmaktadır ve soyunmadan rahatlıkla kaslarını çalıştırıp güçlendirebilmektedir. Bunlar yalnızca teknolojik aygıtların başında yer alan iki cihazımızdır lakin pelvik taban rehabilitasyonunu bir bütün olarak düşünerek farklı uygulamaların, elektrik stimulasyonu, nöromodülasyon üzere uygulamalarında yapılabildiğini söyleyebilirim.”
HASTALARA UYGUN PROGRAM
Evcik ayrıyeten, İtimat Sıhhat Kümesi olarak merkez hastanelerinde ‘Pelvik Taban Rehabilitasyon Merkezi’ni kurduklarını hatırlatarak, hastaların bu hususta gereksinimi olduğunu gördüklerini belirtti. Hastaları yeni teknolojilerle desteklemeyi istek ettiklerini kaydeden Evcik, multidisipliner olarak birçok branşta tabiplerle birlikte çalıştıklarını, hastalara ferdi, uygun programları çizdiklerini söyledi.
