Cumhuriyet tarihimiz boyunca doların 1 TL düzeyinde seyredip seyretmediği tartışma konusu olud. Peki Dolar TL karşısında hiç 1 TL oldu mu? Doların 1 TL olduğu zamanlar hangi yıllara denk geliyor? Tüm detaylar haberimizde?
Geçen yılın başında 1 dolar 7,40 iken 20 Nisan 2022 itibarıyla 1 dolar 14,67 seviyelerinde seyrediyor. Ekonomistler ise dolar yıl sonunda 20 TL civarına yükseleceğini öne sürerken, vatandaşlar ise doların 1 TL olup olmadığını merak ediyor? Peki dolar hiç 1 TL oldu mu? İşte detaylar…
CUMHURİYETİN İLK YILLARI!
1930’a kadar Türk lirasının değeri arz ve talep dalgalanmaları nedeniyle TL yine çok fazla değer kaybetmemişti. Dolar borsası o dönemlerde 1,68-1,95 arasında seyrediyordu. Daha sonra Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası kuruldu ve Türk Lirası’nda yeni bir düzenlemeye gidildi.
Cumhuriyetin ilk yıllarında dolar ve TL’nin seyri:
- 1923 1.68
- 1924 1.88
- 1925 1.88
- 1926 1.83
- 1927 1.91
- 1928 1.94
- 1929 1.95
- 1930 2.12
- 1931 2.12
- 1932 2.12
- 1933 2.12
- 1934 1.71
- 1935 1.33
- 1936 1.26
- 1937 1.26
- 1938 1.26
EN YÜKSEK DEVÜLASYON 1946’DA OLDU!
1930’larda ekonomide devletçilik hakimken, II. Dünya Savaşı nedeniyle ekonomi alt üst oldu. Ekonomide liberalleşme adımları ile 7 Eylül 1946’da alınan kararlarla Türk lirasının değeri yaklaşık %40 düşürüldü.
- 1946 2.8
- 1950 2.8
- 1951 2.8
- 1952 2.8
- 1953 2.8
- 1954 2.8
- 1955 2.8
- 1956 2.8
- 1957 2.8
IMF HAYATIMIZA GİRDİ DOLAR FIRLADI!
Türkiye, Kore Savaşı’na katılarak Batı bloğunda olmayı tercih etmesi ve bazı olumsuz koşullar nedeniyle dış borçların fazla olmasının da etkisiyle hayatımıza IMF girdi. İstikrar programı nedeniyle 1 dolar 9 TL’ye eşitlendi.
- 1958 2.8
- 1959 2.8
- 1960 5.11
- 1961 9
- 1962 9
- 1963 9
- 1964 9
- 1965 9
- 1966 9
- 1967 9
- 1968 9
- 1969 9
1970’LERDEN SONRA DOLAR 15’E ÇIKTI!
1970’li yıllarda ekonomide istikrarsızlık nedeniyle 9 TL olan 1 dolar 15 TL’ye yükseldi. Ülkedeki şiddet olaylarında ve çeşitli ürünler için girilen kuyruklarda artış görüldü. Kıbrıs Harekâtı’nın başlaması ve amborgolar nedeniyle 1 dolar 47 TL oldu.
24 Ocak 1980 Kararları ile birlikte ithal ikameci modelden ihracata dönük büyüme modeline geçiş yapılması ile birlikte 1 dolar 70 TL ve üzerinde seyretti.
- 1970 11.34
- 1971 14.83
- 1975 14.3
- 1976 15.86
- 1977 17.82
- 1978 24.05
- 1979 30.75
- 1980 75.12
MERKEZ BANKASI İLK KEZ PİYASAYA MÜDAHALE ETTİ
Serbest piyasanın hakim olduğu dönemde Merkez Bankası ilk kez piyasaya müdahalede bulunarak, yüksek oranlı devalüasyonlar sona erdirdi. Ancak yaşanan kriz dönemlerinde kurda yüksek değişimler yaşandı. 6 Nisan 1994’te Türk lirası %28, 7 Nisan’da ise %20 değer kaybetti. 2001 krizinde dolar 685 bin TL’den 957 bin TL’ye çıktı ve ekonomi %6’ya indi.
- 1981 110.25
- 1982 160.85
- 1983 223.95
- 1984 364.35
- 1985 519.52
- 1986 669.43
- 1987 856.23
- 1988 1.425
- 1989 2.12
- 1990 2.606
- 1991 4.175
- 1992 6.874
- 1993 11.035
- 1994 29.788
- 1995 45.738
- 1996 81.386
- 1997 152.071
- 1998 260.974
- 1999 420.126
- 2000 623.704
- 2001 1.225
- 2002 1.505
- 2003 1.493
- 2004 1.422
- 2005 1.34
- 2006 1.43
- 2007 1.3
- 2008 1.29
- 2009 1.55
- 2010 1.5
- 2011 1.67
- 2012 1.79
- 2013 1.9
2018’DE RAHİP BRUNSON KRİZİ DOLARI YENİDEN YÜKSELTTİ
2018 yılında Türkiye ve ABD arasında yaşanan Rahip Brunson krizi nedeniyle dolar 3,75’ten 7 TL’ye kadar çıktı.
22 Mart 2021’de Türk lirası bir günde %8 değer kaybetti. Kasım-Aralık 2021 döneminde ise dolar 18 TL’ye dayandı. 20 Nisan 2022 itibarıyla 1 dolar yaklaşık 14,67 seviyelerinde seyrediyor.
- 2014 2.19
- 2015 2.72
- 2016 3.02
- 2017 3.65
- 2018 4.81
- 2019 5.67
- 2020 7.01
- 2021 7.39 (Ocak)
Öte yandan doların en düşük seviyesi 2007 yılı 1,3 TL olurken, Doların hayatımıza girdiği andan itibaren hiç bir zaman 1 TL olmadı.
