İSTANBUL, – Bayanlar ortasında yaygın biçimde görülen endometriozis, bilinen ismiyle çikolata kisti bayanların yüzde 30’unda infertilite (kısırlık) nedeni. Bilhassa cerrahi tedavi konusunda titiz davranmak gerektiğini belirten Bayan Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. Erkut Attar, “Kadın hamile kalmadan ya da yumurta toplama süreci gerçekleştirilmeden kistin cerrahiyle alınması durumunda hastanın doğurganlığına ağır formda ziyan verebilir” ikazında bulundu.
Endometriozis (çikolata kisti), toplumda ortalama 10 bayandan 1’ini etkiliyor. Üreme çağının başlamasından itibaren çikolata kisti görülebildiğini anlatan Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Bayan Hastalıkları Doğum, Tüp Bebek Uzmanı Prof. Dr. Erkut Attar değerli ikazlarda bulundu. Hastalığın bilhassa genç kızlarda adet ağrıları biçiminde bulgu verdiğini hatırlatan Prof. Dr. Erkut Attar, “İlerleyen yaşlarda emsal halde adet periyodunda ve bağ sırasında ağrı ve kasık ağrıları halinde şikâyetlere neden olur. Çikolata kisti östrojene bağlı bir hastalık olduğu için yaygın olarak üreme çağında görülmekle birlikte nadiren de olsa menopoza giren bayanlarda da ortaya çıkabilir. Çikolata kistleri kısırlığın en kıymetli nedenlerinden biri olduğu için bu sorunun görüldüğü bayanların yüzde 30’unda kısırlık ortaya çıkar” dedi.
“BEYİNDE BİLE ENDOMETRİOZİS GÖRÜLEBİLİR”
Çikolata kistlerinin tedavi yaklaşımının bebek sahibi olabilmek ve ağrıyı tedavi etmek ismine iki farklı formda olduğunu anlatan Prof. Dr. Erkut Attar, “Bebek sahibi olmak isteyen ve yumurtalık rezervi düzgün olan bayanlarda bir mühlet beklemeyi tercih ederiz. Zira bu hastaların kendi kendine hamile kalma mümkünlüğü her vakit vardır. Bununla birlikte erken evre çikolata kistlerinde aşılama tedavisinin de faydası var. Şayet buradan bir sonuç alınamazsa da tüp bebek tedavisi uygulanır” diye konuştu. Attar, çikolata kistlerinin bedenin her yerinde görülebileceğini; ameliyat kesilerinin içinde, akciğerler ve hatta beyinde dahi bulunabileceğini de kelamlarına ekledi.
“ÇİKOLATA KİSTİNİN OLUŞUMUNU ENGELLEMEK MÜMKÜN”
Kistin oluşumunu önlemede adet kanamalarını azaltmanın ya da durdurmanın kıymetli olduğunu söyleyen Prof. Dr. Attar şöyle devam etti: “Kontrol etmede doğum denetim hapları çok faydalı. Bununla birlikte idman yapma, beslenme halini düzenleme üzere hayat stili değişiklikleri de endometriozisi önlemede epeyce değer taşır. Tertipli idman yapan bayanlarda çikolata kistinin daha az görüldüğünü biliyoruz.”
Endometriozisin ortaya çıkmasında genetik faktörlerin de tesirli olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Erkut Attar, bilhassa birinci derece yakınlarında endometriozis kıssası olan bayanlarda görülme mümkünlüğünün yüksek olduğunu ve bu nedenle farkındalığın artırılması gerektiğini hatırlattı.
BEBEK DÜŞÜNMEDEN ÖNCE BUNLARA DİKKAT
Çikolata kistlerinin cerrahisinin çok titizlikle yapılması gerektiği ihtarında bulunan Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Bayan Hastalıkları, Doğum ve Tüp Bebek Uzmanı Prof. Dr. Erkut Attar, şöyle devam etti:
“Yumurtalık kapasitesi ya da rezervleri düşük hastalarda, yumurtalık rezervlerine ziyan verebileceği için cerrahiden kaçınmak gerekli. Bu hastalarda, şayet bayan şimdi evli değilse ve çocuk sahibi olmayı düşünüyorsa yumurta dondurmayı öneririz. Hasta evli ve bebek istiyor ama birebir vakitte yumurtalık rezervleri düşükse vakit kaybetmeden evvel tüp bebek tedavisi sonra da cerrahi alternatifini sunarız. Çikolata kisti iki taraflı ise ve hasta hamile kalmadan ya da yumurtaları toplanmadan çıkartılırsa, bayanın doğurganlığı çok ağır halde ziyan görebilir. Bu nedenle cerrahi ansızın değil, hastanın rezervlerini denetim edilerek çok dikkatli formda yapılmalı. Bu kademeden sonra da hastanın tıbbi tedavisinin devam etmesi ve daima izlenmesi gerekiyor. Zira cerrahiden sonra hiçbir tedavi ve denetim yapılmayan hastalarda 24 ay içerisinde ağrı ve çikolata kistinin tekrarlama mümkünlüğü epey yüksek olduğu unutulmamalı.”
