900 yıllık mescitte, telaşlı ibadet

BURDUR’un Çavdır ilçesinde, yaklaşık 900 yıldır minaresinden ezan okunan tarihi Dengere Mescidi, ahşap ve örme taş mimarisiyle dikkati çekiyor. Cemaat, tarihi cami için onarım isterken, namaz kılarken üzerlerine yıkılmasından korktuklarını söyledi.
Çavdır ilçesi Bölmepınar köyünde ahşap ve örme taş tekniğiyle inşa edilen tarihi Dengere Mescidi, vakte meydan okuyor. Farklı mimarisiyle dikkati çeken caminin ne vakit inşa edildiğine dair bir kitabesi bulunmadığı için yaşı bilinmese de incelemeler sonucunda 1123 yılında inşa edildiği üzerinde duruluyor. Anadolu Selçuklu mescitleri geleneğinde inşa edilen Dengere Mescidi’nin minaresinden yaklaşık 900 yıldır ezan sesi yükseliyor. Köyün az sayıda nüfusu bu mescitte ibadet edip, kalan vakitlerini de geniş bahçesinde oturarak geçiriyor.
DUVARLARDAKİ DELİKLERİN SIRRI
Doğu-batı ekseninde dikdörtgen planlı tasarlanan tarihi cami, yığma taş tekniğiyle inşa edildi. Caminin tavan asma katı ahşapla inşa edilirken camiyi taşıyan ahşap direkler ise klasik Roma periyodunun mermer sütunları üzerine oturtuldu. 1968 yılında caminin genelinde yapılan onarımla ahşap kısımların büyük kısmı yenilenirken, camiyi taşıyan direklere ise dokunulmadı. Horasan harcıyla dış cephesi sıvanan caminin oyma tekniğiyle süslenen ahşap giriş kapısının da caminin birinci kapısı olduğu kestirim ediliyor. Cami inşa edilirken içerideki akustiği sağlamak için duvarlara açılan deliklerin gerisine birer boş küp yerleştirilmiş. Bu halde çıplak sesin caminin her köşesine eşit biçimde dağılımı sağlanmış. Ayrıyeten caminin tek şerefeli minaresi bugüne kadar hiç onarım görmeden ayakta kalabildi.
‘NAMAZ KILARKEN ÜZERİMİZE YIKILACAK’
Bölmepınar Köyü Muhtarı Ayhan Kılıç (58), çocukluğunun bu cami etrafında geçtiğini söyledi. 2-3 yıldır onarımla uğraştıklarını belirten Kılıç, “Vakıflar Genel Müdürlüğü’nden kelam veriliyor geleceklerine dair. Lakin ne gelen var ne giden. Onarım için çok uğraşıyoruz. Bütçe ayrılacağını söylüyorlar. Her tarafının restore edilmesi lazım. Cetlerimiz korumuş, bize bırakıp gitmiş. Biz de korumak istiyoruz. Restore edilmezse bir gün namaz kılarken başımıza yıkılacak” diye konuştu.
Cami cemaatinden Hilmi Çetin (82), vakit namazları dışında cuma namazı için mescide kesinlikle geldiğini belirtti. Caminin bakımsız olduğundan sıkıntı yanan Çetin, “Çok bakımsız lakin ne yapalım geliyoruz namaz kılmak için” dedi.
Camiye köy halkının baktığını belirten Durali Alp ise 1968 yılında restore edildiğini ancak yeniden elden geçirmeye gereksinim olduğunu söyledi.