TEKİRDAĞ Namık Kemal Üniversitesi (NKÜ) Çorlu Mühendislik Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Lokman Hakan Tecer, Marmara Denizi’ni tesiri altına alan müsilajı, laboratuvar ortamında reaktif oksijen tipleriyle difüze ederek, içindeki organik hususları parçalayıp, etkisiz hale getirdiklerini söyledi. Tecer, “Yeteri kadar platforma ulaşabilirsek müsilajın da zamansal dağılımını tam olarak belirleyebilirsek 1- 1,5 yahut 2 yıl üzere müddetlerde yüzeyden ve derinliklerden parçalayarak bertaraf edebileceğimizi öngörüyoruz” dedi.
Marmara Denizi’ndeki müsilaj probleminin tahlili için Yükseköğretim Heyeti’nce oluşturulan akademik heyette yer alan NKÜ Çorlu Mühendislik Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Tecer, Etraf Mühendisliği Kısmı Laboratuvarı’nda reaktif oksijen çeşitleri ile difüze ederek, müsilajın içindeki organik hususları parçalayıp, etkisiz hale getirdiklerini söyledi. Müsilajla ilgili çalışmaların devam ettiğini ve bu çalışmalarda reaktif oksijen tipleriyle başlatılan çalışmaların sonuçlarını gördüklerini belirten Tecer, “Deniz salyasıyla ilgili reaktif oksijen çeşitleriyle ilgili başlattığımız çalışmada artık deniz salyasının bu teknolojiyle bertaraf edilmesinin sonuçlarını gördük. Birebir vakitte deniz ortamında tükenen çözülmüş oksijen konsantrasyonunu artırdığımızı da artık biliyoruz. Bundan sonra yapılması gerekenleri iki etapta özetlemek mümkün. Bir tanesi acil olarak Marmara Denizi’nin yüzeylerinde ve 30 metrelere kadar inen derinliklerde bulunan müsilajın reaktif oksijen cinsleriyle hareketli platformlarda yerinde üretilerek parçalanmasının sağlanmasıdır. Yeteri kadar platforma ulaşabilirsek müsilajın da zamansal dağılımını tam olarak belirleyebilirsek bunu 1 yıl, 1,5 yıl yahut 2 yıl üzere müddetlerde yüzeyden ve derinliklerden parçalayarak bertaraf edebileceğimizi öngörüyoruz” dedi.
‘MÜSİLAJIN SEBEPLERİNİ ORTADAN KALDIRMAK GEREK’
Prof. Dr. Tecer, müsilajı meydana getiren faktörleri ortadan kaldırmaya yönelik de çalışma gerektiğine değinerek, “Bunu son vakitlerde hepimiz duyuyoruz, ileri biyolojik arıtma entegrasyonuyla mevcut deşarjların yapılması gerektiği söyleniyor. Evet yanlışsız bir yaklaşım, gerçek sistemdir lakin alternatif olarak da reaktif oksijeni yerinde üretebilecek plazma teknolojisinin atık su arıtma tesislerinin çıkışına entegrasyonu, ileri biyolojik arıtım prosedürlerine nazaran daha fizibil olduğu ve daha kolay entegrasyonunun sağlanabileceğine yönelik çalışmalarımız, bulgularımız da var. Hasebiyle atık su arıtma tesisi çıkışına reaktif oksijen dozlaması yapacak sistemlerin entegrasyonu yapılarak müsilajı üreten azot fosfor üzere besin unsurlarının yüzde 90-95’lere varan düzeylerde giderilebileceğini biliyoruz” diye konuştu.
‘BALIKÇI TEKNELERİ KULLANILABİLİR’
Prof. Dr. Tecer, bölgede 4 bin balıkçı olduğunu ve teknelerini bu proje kapsamında kullanmayı düşündüklerini de belirterek, şunları kaydetti:
“Bu reaktif oksijenle Marmara Denizi yüzey ve derinlerinde hareketli platformlarda uygulama yapılırken balıkçılardan istifade edilebilir. Marmara Bölgesi’nde 4 bine yakın balıkçının olduğu söyleniyor. Bu balıkçıların 7/24 çalışma yöntemiyle gezen hareketli platformları onların tekneleri kullanılarak pekala hayata geçirilebilir. Bu da üzerinde çalıştığımız hususlardan bir tanesi. Böylece hem denizde müsilaj çabası yapılırken hem de balık avına çıkamayan balıkçıların mağduriyetinin bu halde giderilebileceğini öngörüyoruz. Bunun üzerine de çalışılması gerekir. Bu, bir anda ne kadar platform üretebileceğimize bağlı yani birkaç yüz tane platformdan bahsediyoruz. Bunların üretilmesi ve devreye sokulması için de bir vakit gerekecek lakin aslında hiç kimse müsilajın bugünden yarına çözülebileceğini argüman etmiyor. Bu bir vakit problemidir. Bugünden tezi yok, yarından tezi yok bu sürece başlanması gerekiyor. Etraf ve Şehircilik Bakanlığı’mızın çok hararetli ve tesirli çalışmaları var. Bu bile şu evredeki yoğunluğu, şu evredeki riski azaltabilecek bir tesir yaratıyor. Hasebiyle pek çok sistemi, pek çok metodolojiyi bir ortada götürerek bu süreci vakte yayarak halletmemiz lazım.”
