Artvinli bayanların pestil ve köme mesaisi

Nusret DURUR/YUSUFELİ (Artvin), – ARTVİN’in Yusufeli ilçesinde kadınlar, dut pekmezinden yapılan pestil ve köme için çalışmalara başladı. Sabah erken saatlerde uyanan bayanlar, 12 saat boyunca pekmez, pestil ve köme yapıyor.
Yusufeli’ne bağlı İşhan köyünde yaşayan bayanlar, dut meyvesinin olgunlaşmasıyla pekmez üretimi için işe koyuldu. Her gün saat 04.00’de kalkan ve dutları naylon örtülerin üzerine silkeleyen bayanlar, toplanan dutları evvel kazanlarda kaynatıyor. Kaynayan dut, özel olarak hazırlanan düzeneğin içine koyuluyor ve suyu çıkarılıyor. Hazırlanan dut suyu tekrar kazanlara koyulup, yaklaşık 3 saat kaynatıldıktan sonra pekmez oluyor. Pekmezi hazırlayan bayanlar, bir yandan da dut suyundan pestil ve köme yapıyor. Dut suyunun içine un koyarak, cıvık hamur elde eden bayanlar, 20 dakika karıştırıyor. Hazırlanan hamur karışımı, pak bezlerin üzerine incecik seriliyor ve kuruması için güneşe bırakılıyor. Kuruyan hamur karışımı, pestil olarak tüketiliyor. Bir yandan da köme yapan bayanlar, cevizleri iplere sırayla diziyor. İnci üzere dizilen cevizler, pestil için de hazırlanan hamur karışımına batırılıyor. Hamura bulanan cevizli kömeler, tekrar kuruması için iplere asılıyor. 2 gün bahçelerde bekletilen köme ve pestil, kuruyunca toplanıyor.
GÜNEŞTE KURUMASI İÇİN BAHÇEYE SERİLİYOR
Pekmez, pestil ve köme imalinin çok sıkıntı olduğunu anlatan Nurdan Şimşek, “Dut pekmezini hazırladık ve kilosunu 55 liradan satacağız. Alıcılarımız da var. Pekmezin akabinde pestil hamuru hazırlıyoruz. Yaklaşık 20 dakika yoğuruyoruz. Daha sonra bu hamuru bahçeye götürüp, bezlerin üzerine seriyoruz ve güneşte kurumasını bekliyoruz” dedi.
Pekmez, pestil ve köme için ailesine yardım ettiğini söyleyen Gamzenur Şimşek de “Sabah erken saatlerde kalkıyoruz ve dutları silkeliyoruz. Daha sonra bu dutlar, kazanlarda kaynatılıyor ve dutun suyunu çıkarıyoruz. Çıkan suyu da kaynatıyoruz. Bir yandan da pestil ve köme için hamur hazırlanıyor. Bu cıvık kıvamdaki hamur, bezlere seriliyor ve güneşte kuruması için bahçeye seriliyor. Çok şiddetli bir iş” diye konuştu.
Yapımının çok güç olduğunu belirten Merve Alkan da “Alanlar, bazen ‘Çok kıymetli, ucuza satın’ diyorlar ancak çok sıkıntı bir iş. Sabah erken saatlerde kalkıyoruz. 2 gün sürüyor, kuruyunca da bezlerden topluyoruz” dedi.