Kalplerini çantalarında taşıyorlar

Muammer İRTEM-Semih ŞAHİN-Hasan BOZBEY/BURSA,- TÜRKİYE’de  yaklaşık 500 kişi, yapay kalple yaşıyor. Yapay kalp nakli olanlar, ana aygıtın çalışabilmesi için bataryaların bulunduğu çantayla geziyor. Hayatlarını ellerindeki çantaya sığdıran yapay kalplilerin en büyük korkusu, aygıtlarını kaybetmek.
Türkiye’de yapay kalp takılan yaklaşık 500 kişi, göğüs kafeslerine yerleştirilen yapay kalbin çalışması için gerekli enerjiyi çantadaki pillerden sağlanıyor. Hayatlarını ellerindeki çantaya sığdıran yapay kalpliler, kalp aygıtı çalışmadığı vakit hayatlarını kaybetme riskiyle karşı karşıya kalıyorlar.
Bursa’nın Orhangazi ilçesinde yaşayan ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığı’ndan emekli olan Hasan Sağlam’a (64), 5 yıl evvel kalp yetmezliği tanısı kondu. 6 ay uygulanan tedavilere karşılık vermeyen Sağlam’a Antalya Akdeniz Üniversitesi Hastanesi’nde yapay kalp takıldı. Sağlam, 4,5 yıldır içinde yapay kalp aygıtı kesimlerinin bulunduğu çantayla yaşıyor. İki defa çantasını kapkaççıların çalmaya çalıştığını belirten Sağlam, “Bu çanta bizim hayatımız” dedi.
Yıldırım ilçesinde yaşayan Sadık Şen ise 2017 yılında kalp rahatsızlığı nedeniyle hastaneye kaldırıldı. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi’ne sevk edilen Şen’e yapılan ameliyatla yapay kalp takıldı. 4 yıldır yapay kalple yaşayan Sadık Şen, kalp nakli için sıraya girdi. Ancak Şen ailesinin meskeninde Şubat ayında yangın çıktı. İtfaiye takımlarının yaklaşık bir saatte denetim altına aldığı yangında 2 katlı mesken kullanılamaz hale gelirken, yapay kalp aygıtının yedek bataryaları da küle döndü. Yangının akabinde çantasındaki bataryanın 2 saatlik şarjının kaldığının ortaya çıkması üzerine Akdeniz Üniversitesi’ne yetiştirilme talihi bulunmayan Şen, ambulansa alınıp, polis eskortu eşliğinde İstanbul’daki Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi’ne ulaştırıldı. Hastaneye girdiği anda bataryaların ikaz verdiğini lisana getiren Sadık Şen, “Hastane bahçesine geldiğimde bataryanın şarjı bitti” dedi.
‘BU AYGIT BENDEN BİR KESİM GİBİ’
Hayatlarının güç olduğunu belirten Sadık Şen, “Günübirlik yaşamayı öğreniyoruz, elimizdeki yapay kalbimizle günlük hayatımıza devam etmeye çalışıyoruz. Natürel ki kahırları bitmiyor. Sonuçta makineyle yaşayan bir beşerim. Elimde kalbim var. Bunu da çalıştıran bir şarj aygıtı var. Ben kalp nakli bekliyorum. Bütün herkese ricamız bu olur. Organ bağışından kimse bir şey kaybetmez lakin yapılan bağışlar bizim üzere hastaların kederlerine derman olur. Korkusuz anımız olmuyor. Hayatımız makinede olduğu için korkuyorum. Bu aygıt benden bir kesim üzere oldu. Onunla bağdaşmaya çalışıyoruz. Yapay kalple yaşayan beşerler vefata bir nefes daha yakındır. Biz zati buna razıyız. İkinci bir hayatı yaşıyor üzereyim. Kredi üzere bir şey” diye konuştu.
‘HAYATIM ÇANTADA’
Cihazının çalındığını da belirten Şen, “Hırsızlar yakalandı, cezalarını aldı. Güzel ki yakalandılar da benim hayatım tekrar geri alındı. İnsan her şeyi satın alabiliyor fakat hayatı satın alamıyor. Giden yıllar gittiği vakit geri güç geliyor. Elimizdeki canın, kalbin, sıhhatin değerini bilmemiz lazım. En büyük varlık sıhhat. Bu aygıtı istesem de bir yere bırakamıyorum. Zira direkt kalbime bağlı. Her olduğum yerde tereddütle yaşıyorum. Hayatım çantada. Aldığım nefes çantada. Benim çantam gittiği vakit hayatım gidiyor, ömrüm gidiyor. Öbür dostlarımızın kalbi içeride, benimki dışarıda. Güç hayatlar ancak yaşamaya çalışıyoruz” dedi.
‘BU AYGIT BİZİM HAYATIMIZ’
İki kere çantasının kapkaççılar tarafından çalınmak istediğini belirten Hasan Sağlam, “Çevredeki iş yerlerine girerek, cihazımın çalınmasını engelledim. Kapkaççıların bilmesi lazım. Bu çok kıymetli bir şey değil. Bu aygıt bizim hayatımız, hayatımız kelam konusu. Ezkaza bir insanın hayatını karartmalarına gerek yok. Elektriğe bağlı aygıtla yaşıyoruz. Yatmaya yakın bütün denetimlerimizi yapıp ondan sonra rahat bir uykuya geçiyorum. Günde en az 2,5 litre su tüketiyor, 3 kilometre de yürüyüş yapıyorum. Konuşamayan, yazı ile sıkıntısını anlatan Hasan gitti, bugün yani koşabilecek bir Hasan’a kadar bu biçimde geldik” diye konuştu.
‘ONLARI YAPAY KALPLERİ HAYATTA TUTUYOR’
Kardiyalog Prof. Dr. Hasan Arı, “Onları hayatta tutan şey yapay kalpleridir. Yapay kalp aygıtı çalışmadığı vakit hayatını kaybetme riskiyle karşı karşıya kalırlar. Onun için günlük hayatını idame ettirmenin dışında olabildiğince aygıtların işlevinin daima devam edebilmesi için daima denetimlerini devam ettirmeleri gerekir. Hastalar bu pillerini kaybederse veya piller biterse aygıt çalışmayacağı için hayatlarını kaybedebilirler. Cihazla ilgili bir sorun yaşadıkları vakit en yakın kalp merkezine başvurmaları gerekiyor. Bu durumda hasta kıymetlendirilir, yapılması gereken acil müdahale yapılır. Daha sonra gerek görülüyorsa öteki servise nakli sağlanır” sözlerini kullandı.