3 bin 300 yıllık yazıtı kapı sövesi yapmışlar

2020 yılının en büyük arkeolojik keşfi, eski bir meskenin kapı sövesinden çıktı. Koç Üniversitesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü’nden Dr. Çiğdem Maner, Hitit Hükümdarı IV. Tukhaliya dönemine ait Luvi hiyeroglif yazıtın bir kısmının, Konya’nın Emirgazi ilçesi Karaören köyündeki bir evin kapı sövesinde bulunduğunu tespit etti. Yazıtın öbür yarısı ise 2015’te tıpkı konutun kapı basamağı olarak kullanırken kayboldu. Kültür ve Turizm Bakanlığı yazıtın kayıp kısmını Interpol aracılığıyla tüm dünyada ararken, Maner “Bu yazıtlardan çok sayıda yok. Hititler periyoduna ilişkin bilinmeyenler bu yazıtlar sayesinde gün yüzüne çıkıyor” dedi.
​Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın müsaadesiyle Konya’nın Ereğli, Halkapınar, Karapınar ve Emirgazi ilçelerini kapsayan ‘Tunç ve Demir Çağı Yüzey Araştırması’ projesini yürüten Koç Üniversitesi Öğretim Vazifelisi Dr. Çiğdem Maner, 2015’te kaybolan 3 bin 300 yıllık Hitit yazıtının peşine düştü. Luvi hiyeroglif yazıtı, birinci kere 2011’de Karaörenli öğretmen Nizamettin Tezcan’ın yazdığı ‘Şairler ve Şiirlerle Karaören’ adlı kitapta yayımlandı. Karaören köyünde, bir meskenin kapısında basamak olarak kullanılan yazıt 2015’te kayboldu. Konya Ereğli Müzesi Müdürlüğü taşın yerinde olmadığını bakanlığa rapor etti. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarihi yazıtı Interpol aracılığıyla tüm dünyada aramaya başladı. Fakat yazıta dair rastgele bir bilgiye ulaşılamadı.
VİNÇLE SÖKÜLDÜ, MUHAFAZA ALTINA ALINDI
Kaybolan yazıtın devamı olabileceği kanısıyla geçen yıl yüzey araştırma çalışmalarını sürdüren Dr. Maner, evvel Karaören köyündeki eski konutun sahibini buldu. Meskenin sahibi Fahri Kaymak’la köye gidildi. Kaymak, 45 yıl evvel konutlarını yaparken babasıyla ören yerinden bu taşı (yazıtı) bulduklarını, taş büyük olduğu için kırdıklarını ve öbür yarısını da kapıya söve olarak koyduklarını anlattı. Ön yüzünün kesi ile düzeltilmesi nedeniyle hiyeroglif yazıların muhakkak olmadığı taşın art kısmında ise sıva altında orijinal haliyle hiyeroglifler görüldü. Konya Rölöve ve Anıtlar Müdürlüğü’nün de yardımıyla hiyeroglif yazıtlı taş, konutun kapısından vinçle sökülerek, 9 Aralık 2020 günü Konya Ereğli Müzesi’ne getirilip, koruma altına alındı. Karaören’de keşfedilen, 82x 44x 23,5 santimetre ebatlarındaki dikdörtgen formlu yazıtta yapılan incelemelerde, Hititler dönemine ait askeri sefer ve geyik kültü ile ilgili bilgiler verdiği anlaşıldı.
‘OLAĞANÜSTÜ EHEMMİYETE SAHİP BİR BULUNTU’
Araştırmayı yapan Dr. Maner, taşın Hititler periyoduna dair, kıymetli bilgiler içerdiğini belirterek, şunları söyledi:
“18 Ağustos 2020’de Fahri Kaymak ve Konya Müzesi’nden bakanlık temsilcimiz Enver Akgün ile köydeki meskene gittik. Mesken sahibi çocukluğunda babasıyla bu taşı nereden çıkardıklarını bize gösterdi. Birebir vakitte taşın öbür yarısını meskenin neresinde kullandıklarını da anlattı. Gösterdiği yerden taşı itinayla söküp müzeye taşıdık. Bu Hitit Luvi hiyeroglif yazılı taş blok fevkalâde ehemmiyette bir buluntu. Büyük olasılıkla Büyük Kral IV. Tukhaliya, M.Ö. 13’üncü yüzyıl, Hitit İmparatorluk Çağı’na tarihleniyor ve Çizgisi bölgesinin tarihi coğrafyası ve Sarpa Dağı’nda bulunan geyik kültü hakkında kıymetli bilgiler içerdiğini düşünüyoruz. Bu yazıtlardan çok sayıda yok. O nedenle Hititler periyoduna ilişkin bilinmeyenler bu yazıtlar sayesinde gün yüzüne çıkıyor.”