İSTANBUL, – Son yıllarda global iktisatta büyük ilgi gören mikro franchising sistemini pahalandıran UFRAD Franchising Derneği Genel Lideri Doç. Dr. Mustafa Aydın, “Yoksulluk hududu altındaki bireyleri kıymetli birer ekonomik aktör yapmayı amaçlayan bu sistem, global yoksulluk sorunu için tahlil olabilir” dedi.
Küçük ve mikro ölçekli işletmelere ve toplumun yoksulluk hududu altında kalan bölümlerine yönelik bir iş geliştirme modeli olan mikro franchising, son yıllarda global iktisat boyutunda ilgi gören ve kullanılan bir sistem olarak öne çıkıyor. Acumen Fonu’nun “geleneksel franchising”in temel kavramlarını kullanan, fakat bilhassa dünyanın en yoksul insanlarının kendi işlerine sahip olmaları ve yönetmeleri için fırsatlar yaratmaya odaklanan bir iş geliştirme aracı” olarak tanımladığı mikro franchising, başarılı bir işi büyütmek için gereken maharet eksikliği, gelişmekte olan ülkelerde iş eksikliği ve fakirlerin yararlanabileceği mal ve hizmetlerin eksikliği üzere temel meselelere tahlil imkanı olarak görülüyor.
MİKRO FRANCHISING NASIL İŞLİYOR?
Mikro franchising sistemiyle ilgili değerlendirmelerde bulunan UFRAD Franchising Derneği Genel Lideri Doç. Dr. Mustafa Aydın, sistemin sürece anlayışını şöyle özetledi:
“Literatürde vakit zaman ‘sosyal franchising’ kavramıyla yan yana da anılan mikro franchising, her şeyden evvel, girişimcilik hünerlerine sahip olmayan bireylere bir plan ve taslak sunar. Bu formülü takip eden franchise sahibini, teşebbüsçü bir ruhu olmasa dahi ekonomik muvaffakiyete götürür. Bunlar tüketicilerin eserlere, hizmetlere ve daha yüksek bir ömür kalitesine erişilmesine imkan tanır. Hasebiyle mikro franchising’in emeli, daha düşük gelir seviyesindeki teşebbüsçüler tarafından kopyalanabilen sağlam iş modelleri geliştirerek ekonomik kalkınmayı teşvik etmek ve böylelikle girişimcilik imkanlarından mahrum olanlara özgür meslek fırsatları sağlamaktır. Temel unsurlar ortasında çoğaltma, sürdürülebilirlik ve toplumsal tesir yer alır.”
“YOKSUL KISMI GLOBAL İKTİSADA KAZANDIRABİLİR”
“Gelişmekte olan ülkelerde beşerler tarafından işletilen pek çok küçük işletme ya başarısız oluyor ya da lakin geçim düzeylerinde var olabiliyor” diyen Doç. Dr. Aydın, “Mikro franchising, bu girişimcilerin daha başarılı olmalarına ve başarılı olmak için gerekli başlangıç ve devam eden eğitimlerle başarılı iş modellerinin sağlanması yoluyla ekonomik özgüvene ulaşmalarına yardımcı olmak için özel olarak tasarlanmış bir araçtır. Bu tarafıyla, rastgele bir teşebbüs gücü olmasa bile isteği olan, global ve lokal iktisada katılmakta zorlanan, toplumların yoksulluk seviyesinin altındaki katmanına yeni bir imkan sağlayarak onları da kazanmayı sağlayabilir. Bu sayede kelam konusu kümelerin ekonomik güçlerini artırarak global ölçekte yoksulluğa deva olabilir” açıklamalarında bulundu.
“TOPLUMSAL SIKINTILARA NEŞTER OLABİLİR”
Son devirlerde bilhassa “sosyal franchising” kavramı üzerinden konuşulan mikro franchising sisteminin, yoksulluktan kaynaklanan toplumsal sıkıntılara da neşter olarak tahlil sağlama özelliğine sahip olabileceğinin altını çizen Doç. Dr. Aydın, “Bizim toplumumuzda ‘Aç insan inancını yer’ diye bir tabir var. Bu şu demek: Ekonomik olarak dezavantajlı olan, kaybedecek hiçbir şeyi olmayan insan, hayatta kalabilmek ismine her şeyi yapabilir. Ekonomik geçim imkanı olmayan kısımlarda, başta kâfi besin kaynaklarına ulaşamama nedeniyle gelişen sıhhat meseleleri, şiddete ve suça eğilim, toplumsal franchising sayesinde ortadan kaldırılabilir. Bu formül sayesinde iş sahibi olacak, geçimini sağlayacak beşerden ne sıhhatsiz olmasını ne de şiddete ve suça tevessül etmesini beklersiniz. Çünkü ferdi kalkınmasını gerçekleştirmeyi başaran insan, bu stil hareketleri aklından bile geçirmez” değerlendirmesinde bulundu.
“TÜRKİYE’DE ÇOK BAŞARILI SONUÇLAR VEREBİLİR”
Türkiye’nin bu sistem için kıymetli bir alan olabileceğini kaydeden Doç. Dr. Aydın, kelamlarını şöyle tamamladı:
“Bizim insanımızın girişimcilik isteği, birçok topluma nazaran çok daha yüksektir. Herkes kendi işini kurup kendi kendisinin işvereni olmayı ister Türkiye’de. Fakat ya bilgisi eksiktir ya sermayesi azdır, ya biraz korkar, ya etrafındakilerin telkinlerine fazla kulak verir, ya da önemli bir iş planı mevcut değildir. Münasebetiyle mikro franchising’i destekleyici adımlar atılması halinde bu sistemin ülkemizde son derece başarılı sonuçlar ortaya koyabileceğini düşünüyorum. UFRAD Franchising Derneği olarak biz de toplumsal franchising konusunu Türkiye ölçeğinde kendimize misyon edinmiş durumdayız. Bu mevzuda akademik seviyede çalışmalar yapmak için hazırlıklarımızı sürdürüyoruz.”
