Mutasyonlu Covid-19’a karşı yerli ilaç

Pelin ÜZEK KILIÇ- TÜRKİYE Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) takviyesiyle Ankara Üniversitesi Kök Hücre Enstitüsü’nde, çoğu kadınlardan oluşan 37 araştırmacı, mutasyonlu Covid-19’a karşı yerli ilaç geliştirdi. Ankara Üniversitesi Kök Hücre Enstitüsü Öğretim Vazifelisi Dr. Mehmet Altay Ünal, “Eğer klinik çalışmaları başarılı olursa Sıhhat Bakanlığı’nın müsaade vermesi durumunda yıl sonuna kadar ilaç üretilmiş ve hastaların kullanımına sunulmuş olacak” dedi.
TÜBİTAK, Covid-19 Türkiye Platformu çatısı altında yerli aşı ve ilaç üzerine çalışmalar devam ediyor. Bu kapsamda TÜBİTAK’ın takviyesiyle Ankara Üniversitesi Kök Hücre Enstitüsü’nde çoğu kadınlardan oluşan 37 araştırmacının vazife aldığı, Covid-19 hastalarının tedavisinde kullanılacak ilaç projesi yürütüldü. Çalışma sonucu geliştirilen ‘Ribavirin’ isimli ilacın laboratuvar çalışmaları muvaffakiyetle tamamlandı. Covid-19 hastalarının tedavisinde kullanılacak ilacın, mutasyonlu virüse karşı da tesirli olduğu görüldü. 1-2 hafta içinde klinik evreye geçilecek olan ilacın birinci etapta Ankara Üniversitesi İbn-i Sina Hastanesi ana merkez olmak üzere Koç Üniversitesi, Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Ankara Kent Hastanesi’nde gönüllü 50 hastaya uygulanması planlanıyor.
‘LABORATUVAR ÇALIŞMALARI BAŞARILI’
Ankara Üniversitesi Kök Hücre Enstitüsü Öğretim Vazifelisi Dr. Mehmet Altay Ünal, KHA’ya yaptığı açıklamada, “Çalışmalarımızda laboratuvar koşullarında 5 tane var olan ilaç etken unsurunun Covid-19’a karşı aktifliğini tespit ettik. Bunlardan birisinin Faz çalışmaları ülkemizde 4 merkezde başlamak üzere. Bu molekül yaklaşık 50 hasta üzerinde başlanacak. Klinik çalışmada işe yaradığı, Covid-19’a karşı tesirli olduğu ortaya çıkarsa Sıhhat Bakanlığı’mızın ve gerekli mercilerin uygun görmesi halinde Covid-19 hastalarında kullanılmaya başlanacak. ‘Ribavirin’ isimli molekül bilhassa ucuz olması, Türkiye’de yerli ve ulusal imkanlarla sentezlenir olabilmesi ve tekrar yerli ve ulusal imkanlarla ulusal ilaç sanayimiz tarafından istediğimiz kadar üretilebilmesi açısından enteresan ve bu nedenle de bizim çalışmamızın ana eksenine oturmuş bir molekül. Laboratuvar kurallarında yaptığımız çalışmalarda da Covid-19’a karşı hoş tesir gösterdiğini çok faal olduğunu gördük. Klinik çalışmaların başlamasını bekliyoruz. Şayet klinik çalışmaları başarılı olursa Sıhhat Bakanlığı’nın müsaade vermesi durumunda yıl sonuna kadar ilaç üretilmiş ve hastaların kullanımına sunulmuş olacak” dedi.
‘MUTASYONA KARŞIN ETKİN’
Projede yer alan Ankara Üniversitesi Kök Hücre Enstitüsü Öğretim Vazifelisi Dr. Ceylan Verda Bitirim ise çalışmalara geçen yılın Nisan sonunda başladıklarını belirterek, “Öncelikle bilgisayar tahlilleri sonucunda 200 kadar molekül tarandı. Bunların sonucunda bize umut veren yaklaşık 20-30 adet molekül geldi. Biz de laboratuvar çalışmalarımızda hipotez kurduk algoritma üzerinde ilerledik. Biz hipotezimizi ilaç etken moleküllerinin virüsün hücre içine giriş sistemleri üzerine kurduk. Sonuçlarımızı bu açıdan değerlendirdik. Bu da bize çok büyük bir avantaj sağlıyor. Bilhassa son vakitlerde ortaya çıkan farklı mutasyonlarda da bizi etkileyen bir durum olmadı. Hipotezimiz bizim virüsün hücre içine giriş düzeneğiydi fakat farklı laboratuvarlarda yapılan öteki çalışmalar bu mutasyonların bizim birincilikli olarak düşündüğümüz sistem üzerinde tesirli olmadığını gösterdi. Bu sebeple biz de ilacımızın bu sistem üzerinde tesirli olduğunu, mutasyona karşın aktifliğini koruyacağını düşünüyoruz” diye konuştu.